İngilizlerin 2. Dünya Savaşında Batırdıkları Fransız Donanması: Mers-el-Kébir

1940’ın sıcak ayları çok şiddetli geçiyordu. 2. Dünya Savaşı şiddetlenmiş, bütün cephelerde ağır kayıplar oluyordu. Fransa, Danimarka, Polonya işgal altındaydı. Naziler hızla ilerliyor, durdurulması pek mümkün gözükmüyordu. Fransa işgal altına alındıktan sonra Nazilere bağımlı kukla devlet kuruldu. Fransa’nın Vichy kentinde kurulan bağımlı devlete bazı izinler verildi, Fransız kolonilerini yurt dışında yönetme ve kendi içlerinde bazı uygulamalara izin verildi. Küçük bir ordunun yanı sıra bir donanma ve hava kuvvetini de muhafaza etmesine izin verildi.

Savaş sırasında İngiltere kuvvetlerinin en güçlü noktası kraliyet donanması olması, Almanya’nın Fransa donanmasına hakim olması İngiliz kuvvetlerini korkuttu. 22 Haziran 1940 Ateşkes sonrasında donanma Fransa kukla devletine bırakıldı. Ancak Winston Churchill donanmanın Nazi güçlerine katılmasını göze almadı. Winston Churchill İngiliz donanmasına, Fransız donanmasını etkisiz hale getirmeyi emretti. İtalyanlar, Fransız donanmasını Libya kıyılarında bulunmasını önerdi. Bu şekilde İtalya’nın donanmayı ele geçirmesi kolay olacaktı. Fransız filosu, yüzde 40’ı Marsilya yakınlarındaki Toulon’da, yüzde 40 Fransız Kuzey Afrika’sında ve yüzde 20 Britanya, İskenderiye ve Fransız Batı Hint Adaları’nda bulunuyordu. İngilizler, donanmayı ekseni güçlendirmek için kullanılabileceğinden korkuyordu. Bu, Akdeniz’de yenilgiye ve Britanya’nın teslim olmasına yol açabilirdi. Ancak Hitler ve Mussolini Fransız donanmasını kullanmayı düşünmüyordu. Adolf Hitler, bir devralma girişiminin Fransız filosunu İngilizlere kaçmaya teşvik edeceğinden korkuyordu. Donanmanın ne olacağını kimse tahmin edemedi. Donanma şüpheden başka bir şey doğurmamıştı, tedirginlik her iki tarafta çok yüksekti. Son olarak Fransız Donanma Bakanı Amiral François Darlan, Atlantik filosuna Toulon’a, Almanlar onları almaya çalışırsa gemileri batırmak için emir verdi.

source: Maxrossomachin.

İngilizler, Kuzey Afrika’daki Fransız yetkilileri savaşı sürdürmeye veya filoyu İngiliz kontrolüne devretmeye ikna etmeye çalıştı. Görüşmeler başarısız olduğu anlaşılınca İngiliz kuvvetleri saldırı plan hazırlıklarına başladı. Toulon’daki filo kıyı topçuları tarafından iyi korunduğu için, İngiliz Kraliyet Donanması Kuzey Afrika’daki üsse saldırmaya karar verdi. Fransız savaş gemilerinin en güçlü grubu altı muhrip ve bir savaş gemisinden oluşan Fransız Cezayir’deki Mers-el-Kébir’de bulunuyordu. İngiliz kuvvetleri bu bölgeye saldırıya hazırlandı. Mers-el-Kébir saldırısı öncesinde İskenderiye’deki Fransız filosu (Amiral René-Émile Godfroy) Lorraine zırhlısı, ağır kruvazör Suffren ve üç modern hafif kruvazör yerel anlaşma ile etkisiz hale getirildi. İngiliz kuvveti, savaş kruvazörü HMS Hood, HMS Valiant ve Resolution zırhlıları, uçak gemisi Ark Royal ve kruvazör ve muhriplerden oluşan donanma harekete geçti. Fransız gemileri limanda demirli haldeydi manevra alanı avantajına sahiptiler. İngilizler ayrıca, Fransızların herhangi bir kaçış girişimini engellemek için liman girişine mayınlar döşedi. Churchill’in emri geldikten sonra donama atışlara başladı. İlk saldırılar sonrasında Bretagne zırhlısını batırıldı. Provence, Dunkerque, muhrip Mogador Fransız gemileri karaya oturdu. Saldırı çok başarılı gerçekleşti. Fransız donanmasından Strasbourg zırhlısı bölgeden uzaklaşmayı başardı. 4 Temmuz’da Toulon’a ulaştı. İngilizler, Dunkerque ve Provence’a verilen hasarın ciddi olmadığına inandılar ve 8 Temmuz sabahı Ark Royal’den Swordfish uçağıyla tekrar Mers-el-Kébir’e baskın düzenlediler ve hasar görmüş diğer gemileri de batırdılar.

İngilizlerin saldırıları sonrasında Vichy Fransa, İngiltere ile diplomatik ilişkilerini resmen kesti. Almanlar kalan Fransız gemilerini ele geçirmek istedi fakat donanma komutanları gemileri batırdı. Saldırıda batan veya hasar gören gemilerin yanı sıra yaklaşık 1.300 Fransız denizcisi öldürüldü. İngilizlerin savaşı sürdürme kararlılığını gösterdi ve İngiliz Muhafazakar partisini Churchill’in etrafında topladı. İngiliz saldırısının acımasızlığı, savaşmaya kararlı olduklarını göstererek diğer ülkeleri etkilediler.

Back To Top
%d blogcu bunu beğendi: